Ang Kaniadto

Ang Kaniadto
By Genamos_US of Washington DC, USA

Pagkaanindot pagahandumon
Ang mga nanglabayng panahon
Yano apan puno sa kalingawan
Gihandom kanunay ning dughan

Pagtungtong ko sa elementarya
Uso pa kaniadto ang mga baraha
Giimprenta ang mga matag salida
“The longest Day” ug mga “Ninja”

Mga lastiko, kasing ug mga tabanog
Pun-an sa eskoter na pagkaalingogngog
Magtubigtubig inig abot sa kagabhion
Magbato lata ug dyulen sa kabuntagon

Magtabisay ang among mga singot
Sa duwaduwa gayud kami nahimoot
Dili man haytek kaniadto apan lingaw
Kanako walay sayang nga mga adlaw

Kon dili man makatakyan ug makasyatong
Adto ra mi sa balili magbalintongbalintong
Way gubot ug saba ang palibot kaniadto
Minos ang mga balay ug dyip may esteryo

Dili kaayo mi magsuroysuroy bisag asa
Kay hadlok unya makasugat og paregla
Anha ra kami sa among dapit kasilinganan
Kay managkaila ra ug dali ra mi matoltulan

Matag kalye adunay iyang mga kapilya
May kaugalingong buwan magpiyesta
Magpaminaw kon asa ang bayle ug kombira
Kay aron mosayaw ug mokaon ang barkada

Malingaw ra mi sa ays kendi ug ays drap
Pun-an sa mga lamian na pan di maihap
May pan pransis, bahogbahog ug borikat
Pun-an sa init na shakoy ug botsi makalibat

Mga kinaham sa mga bugoy ug mga sipat
Kon matilawan mo ang kalami makakidhat
Magkatawa ta sa mga ngalan gipangpagya
Ambot karon kon aduna pa bay namaligya

Ay ang kaniadto, matam-is nga palandungon
Milabayng  panahon nahikalimtan na sugilanon
Gitagamtam ang matag gutling nga nahisubay
Sa hunahuna ko daw dili pa gyud kini dugay

Awhag Ko Kaninyo Da

Awhag Ko Kaninyo Da

By Genamos_US  of Washington DC, USA

Dili ko matugkad ang gibati kung kasobo

Ang kapait ug pagsulay kita nahidugmo

Walay luna nahimotangan ning dughan

Ang kasakit nasinati sa atong kaigsoonan

Ang katalagman miduaw sa atong nasod

Ang tanan mahikogang sa kadaut misulod

Labi na didto sa Leyte, Samar ug Sugbo

Apil na ang mga isla sa Palawan ug Iloilo

Daghan ang nakabsan sa ilang  mga kinabuhi

Way gipinig,  madato man o kabus way gipili

May mga nangawala hangtod karon gipangita

Kon buhi pa ba intawon sila nanghinaot makita

Mitulo ang akong mga luha sa kalooy miguwa

Ang kahapdos ning kasingkasing dili mawala

Sa mga bidyo ug piktyur nga akong nakita

Makaloloy silang tanan labi na ang mga bata

Ang kagutom ug kalisod ilang natagamtaman

Hilak ug bakho sa daplin intawon gitapigan

Nangindahay kanato nga ato silang tabangan

Tabang na kinasingkasing ug dili pagabayran

Midagsa ang mga kalibog ug dili ko masabot

Kon ngano dugay ang tabang kanila miabot

Daghan ang nawad-an og pasinsya na biktima

Kay ang dakong kalisod di na gyud maagwanta

Dili nato paaboton nga sa kagutom sila makalas

Dili nato dungagan ang ilang kapait ug kadimalas

Kaloy-an nato sila ug iapil sa atong mga pag-ampo

Nga kining tanan ilang malagpasan ug dili modako

Ato na balang itugyan sa goberno ang tanan?

Bisan hinay ang pagrespondar sa mga kakulian

Sama niining kalamidad nga atong nahiaguman

Dili kita andam ug kulang sa sistema gipatuman

Bisag naghugno kining atong mga kasingkasing

Mga pagmahay sa kinabuhi ato nalang ipatapsing

Kay mosamot kahoot ning atong mga dughan

Sa walay lami na politika sa nasod pagahisgotan

Dili ko nalang kini tas-on ang balak kung gisulat

Sa pagtuki sa mga way laming nangagi ug buhat

Kay ang akong tumong  mao ang mga nabiktima

Na sa karon nanginahanglan kanato sa tabang ta

Ang mga nabiktima hatagan nato silag importansya

Ning atong mga dughan ug tagsatagsa ka mga bulsa

Nanghinaot na dili kita magtubili sa pagtabang kanila

Kay dili kabayran og salapi ang ilang kalisod na gidala

Ang Paghandom Sa Mga Mitaliwan

Ang Paghandom Sa Mga Mitaliwan
By Genamos_US of Washington DC, USA

Matag Nobyembre 2 atong kining gisaulog
Ang adlaw sa mga kalag kita nagpatighog
Ang paghandom sa mga nangamatay
Ang mga kalag sa dugay nang mipahulay

Bisag wala na sila niining kalibutan
Tipik gihapon sila ning mga dughan
Timaan sa atong paghigugma kanila
Ug paghatag og igong importansya

Ang pagduaw sa ilang mga lubnganan
Ang pagdagkot og kandila sa pagtimaan
Ang paglitok og pipila ka mga pag-ampo
Bisag hamobo apan kinasingkasing dako

Ang pag-andam ug paghalad og mga pagkaon
Labi na kini paborito sa namatay pagaandamon
Pagasawhan kini sa tibook pamilya
Human sa pagpangadye sa nobena

Daw kini usa ka tradisyon sa katolisismo
Gisunod sa mga katoliko sukad pa kaniadto
Giaghat kita sa pagtambong sa tulo ka mga misa
Alang sa mga namatay, kaparian ug santo papa

Pipila lang kini sa atong mga naandan
Sa atong pamilya ug sa mga katigulangan
Ang paghatag kanila og respeto o pagtahod
Sa atong mga indibidwal na pagtuo gisunod

Nagkalainlain man ang mga ritwal na gitamod
Sa relihosong aspeto ug kaugalingon kita gitulod
Ang katuyoan niining tanan kay ang paghandom
Sa kinabuhi kaniadto sa namatay tam-is o aslom

Kon asa man kaha sila karon gibutang sa Ginoo
Nanghinaot ang ilang mga kalag wala napasmo
Sa mga grasya ug kalooy sa Dios sila gipasaylo
Aron ikauban nila ang mga angel ug mga santo

Ang Litson

Ang Litson
By Genamos_US of Washington DC, USA

Nag-ubo ang baboy
Sa guod nagtaroy
Nagsinaw ang simod
Ang lawas gatuy-od

Gilamasan ug giasinan
Aron mahimong lamian
Ang lawas gihaplasan
Sa patis na gamhanan

Daghan ang mag-atang
Ang kahumot makabuang
Sud-an na dili mabalibaran
Kon iandam ug sumsuman

Sa mga piyesta ug kombira
Halinon gayud ni siya
Unang sud-an mahurot
Sa mga gigutom di kalusot

Ang kubal pagkakagumkom
Mga nagkaon nagpahiyom
Gitambalan sa ilang kaibog
Pun-an sa tuba makahubog

Lami isawsaw sa pinakurat
Pus-an ug sili makapugwat
Kalas kaayog puso ug kan-on
Kay lami-an intawon ang litson

Kon man gani dili mahurot
Paksiwon ug pritohon esyot
Apan magbantaybantay kita
Sa adunay alta-presyon gidala

Basin intawon kita madisgrasya
Sa laming pagkaon kita madala
Hinayhinay lang ug dili tantong sobra
Labi na sa karne nga puno sa protina

Gipahinungod ko kining balak
Gisulat ko dinhi sa akong lawak
Ang piyesta sa Talisay sa Sugbo
Ang litson didto akong ipasigarbo

Ang Panuhot

Ang Panuhot
By Genamos_US of Washington DC, USA

Naglain ang iyang kabuhi
Sa lawas niya gipamati
Ang dagway nag-aslom
Ang sakit iyang giluom

Naglingkod lang sa daplin
Ang haplas iyang gitak-in
Gisakitan sa iyang tiyan
Sa panuhot siya nadak-an

Gipaningot og bugnaw
Nangluspad og gitugnaw
Sa dili masabot na gibati
Pun-an sa otot nagpitipiti

Galuya ang iyang lawas
Ang adlaw niya gidimalas
Gapawpawng ang panan-aw
Mga mata nagsiga nagtuaw

Galaylay ang iyang abaga
Ang kagutom giagwanta
Namognaw ang mga kamot
Apil ang lapa-lapa gipaningot

Dili lalim kining panuhot
Daghan ang naglagot
Napasaran sa gutom o dili
Sa pagkaon kita dili mamili

Ihigop lang sa init na sabaw
Apil ang bugnawng bahaw
Dili kalimtan ang pamahaw
Aron halayo kita sa kakuyaw

Kay ang panuhot dili magsaba
Ang kalisod kusog pa sa baha
Busa ang lawas paga-ampingan
Kay mao ra ang atong puhonan

Si Toro, Ako Ug Ang Kahaponon

Si Toro, Ako Ug Ang Kahaponon
By Genamos_US of Washington DC, USA

Pagkainit gayud ning among dapit
Si haring adlaw kanamo nanghagit
Ang analisngaw sa yuta nagsyaagit
Ang among mga singot pagkapilit

Kutas paminawon ang tumang kainit
Kay panahon na gayud sa ting-init
Ang bugnawng tubig lang ang maidalit
Sa lawas makatagbaw na dili mapalit

Mingaw na kaayo ang mga kabukiran
Dili susama na sayo pa ang adlawan
Mabugnaw na huyohoy ang kasagaran
Akong paminaw dili tanto kita kutasan

Ang pughawng langit nindot tan-awon
Mga panganod nahinanok sa katulogon
Panan-aw gianod sa kapunawpunawan
Nagkalandrakas na kolor siya gihabolan

Nindot unta kon ang hangin mabugnawon
Apan lagi dili susama kaniadtong panahon
Gipaabot ko ang paglandong sa kahaponon
Aron tiwason ang naundang kung bulohaton

Mipahulay mi ilawom sa punoan sa mangga
Kuyog ang kinakusgan kung kabaw nagluya
Si Toro miligid ug mipahulay wala kaagwanta
Ug ako nanghuyatid ug gipiyong ang mga mata

Samtang gipaminaw ang mga kinanaas sa palibot
Ang mga bulak ug tanaman nangalisbo sa kahumot
Nalingaw ako sa mga simponiya sa kalanggaman
Ang tingog sa gangis ug ang taghoy sa tanaman

Maayo gani nagsul-ob ko og kamisin ug purontong
Matod pa ni Noy Teban mura kuno kog nakalugsong
Kay hayahay ang gipamati murag bugnawng erkon
Na ang atong bugan ug ilok dili tantong panington

Simple lang ang kinabuhi dinhi sa probinsya
Halayo sa mga alingogngog sa mga pabrika
Lab-as pa ang hangin sa kanunayng mahanggap
Ug lagyo ra ang mga silingan ug sa tudlo maihap

Gihubagan

Gihubagan
By Genamos_US of Washington DC, USA

Ngano si Dodong nagtakiang?
Kon tan-awon murag napiang
Naglisod siya sa paglihoklihok
Ang nawong murag nahadlok

Giduol ko siya ug gipangutana
Ang kalisod murag giagwanta
May hubag kuno siya sa bugan
Murag sa humigas na pinaakan

Kun imong tanawon siya molakaw
Daw gibunalan sa bugoy na opaw
Motakingking daw murag nagharag
Kay gisakitan diay sa iyang hubag

Nagsugod kuno sa gamayng katol
Inubanan na gamayng kangolngol
Gitambalan sa ambularyo og ityol
Apan sa sakit gihapon siya gihasol

Mga istambay siya gibugalbugalan
Kay mura daw siya og napus-an
Ang sakit na dili daw kabayran
Puno sa kahasol nga hilabihan

Ako siyang gitambagan sa hilom
Basin maimpiksyon siya molagom
Makigkita siya og doktor sa ospital
Basin antibiotic lang ang itambal

Ang hubag ug sakit dili gayud ibaliwala
Sa lawas kanunay kitang magpabakana
Ang himsog na kinabuhi ang atong alas
Aron mahilayo kita kanunay sa dimalas